Domowe przetwory na sierpień i wrzesień – pomysły, 5 przepisów i inspiracje
Lato w pełni, a wraz z nim obfitość warzyw i owoców. Sierpień i wrzesień to idealny czas, aby sięgnąć po słoiki i przygotować zapasy na zimę. Domowe przetwory pozwalają zatrzymać smak lata, wykorzystać sezonowe produkty i cieszyć się zdrowymi, naturalnymi dodatkami do potraw przez cały rok.
W tym wpisie podpowiem, jakie przetwory warto przygotować właśnie teraz, jak je przechowywać i podam sprawdzone przepisy, które z łatwością odtworzysz w swojej kuchni.
Dlaczego warto robić domowe przetwory?
- Zdrowie i skład bez tajemnic – wiesz dokładnie, co wkładasz do słoika.
- Oszczędność – sezonowe warzywa i owoce są tańsze latem niż zimą.
- Zero marnowania jedzenia – przetwory to świetny sposób na wykorzystanie nadwyżek z lodówki.
- Smak lata w środku zimy – dżemy, kiszonki czy soki to najlepsza odpowiedź na zimową chandrę.
- Tradycja i satysfakcja – własnoręcznie przygotowane słoiki smakują o niebo lepiej niż te sklepowe.
Domowe przetwory w sierpniu – z czego warto korzystać?
Sierpień to miesiąc pełen soczystych owoców i warzyw. Idealne produkty na domowe przetwory to:
- śliwki – na powidła, dżemy i kompoty,
- maliny i jeżyny – świetne na konfitury i soki,
- ogórki gruntowe – idealne do kiszenia i marynowania,
- cukinia – świetna do leczo w słoiku lub jako baza na sałatkę,
- pomidor – na przecier, ketchup, passatę.
Domowe przetwory we wrześniu – co włożyć do słoików?
Wrzesień to czas zbiorów jabłek, gruszek i późniejszych warzyw. To dobry moment na:
- jabłka – musy, konfitury, przeciery do szarlotki,
- gruszki – w syropie, jako dodatek do ciast i deserów,
- papryka – marynowana w occie, leczo, ajwar,
- dynia – puree, dżem z pomarańczą, dynia marynowana,
- buraki – na barszcz, ćwikłę, surówki w słoiku.
5 przepisów na domowe przetwory
1. Czekośliwka
Składniki:
- 2 kg dojrzałych śliwek węgierek
- 100 g erytrytolu / ksylitolu (lub mniej – zależy od słodyczy śliwek)
- 2–3 łyżki kakao dobrej jakości
- 100 g gorzkiej czekolady (minimum 70%)
- 1 łyżeczka cynamonu (opcjonalnie)
Przygotowanie:
Śliwki umyj, wypestkuj i włóż do dużego garnka. Duś na małym ogniu przez ok. 1,5–2 godziny, mieszając co jakiś czas, aż owoce się rozpadną i zgęstnieją. Dodaj słodzik, kakao i połamaną czekoladę. Gotuj jeszcze 10–15 minut, aż masa zrobi się gładka i aksamitna. Zblenduj całość dla idealnej konsystencji (opcjonalnie). Gorącą czekośliwkę przełóż do wyparzonych słoików, zakręć i pasteryzuj ok. 15 minut.
Do czego wykorzystać domową czekośliwkę?
- jako smarowidło do kanapek i naleśników,
- do owsianki, jaglanki czy kaszy manny,
- jako nadzienie do drożdżowych bułeczek i rogalików,
- do ciast i brownie zamiast części czekolady,
- jako „fit nutella” w zdrowszej wersji.
2. Zupa z dyni
Składniki:
- 2 kg dyni
- 2 cebule
- 3 ząbki czosnku
- 2 łyżki oliwy
- ok. 500 ml wody
- płaską łyżeczkę soli, pół łyżeczki pieprzu, słodkiej papryki i kurkumy, trochę ostrej papryki
Przygotowanie:
Cebulę posiekaj w kostkę, czosnek rozdrobnij. Podsmaż cebulę na oliwie, a jak będzie złota to dodaj czosnek i smaż całość jeszcze przez ok. 2 minuty. Dynię pokrój i ugotuj w wodzie. Gdy będzie miękka to zmiksuj ją na puree (samą dynię, bez wody), dodaj do cebuli i czosnku, przypraw i podsmaż razem przez 2-3 minuty. Zalej wszystko wodą i dokładnie zblenduj. Całość zagotuj i przelej do słoików. Zakręć dokładnie i poddaj pasteryzacji.
3. Sos warzywny do makaronu
Składniki:
- 2 kg pomidorów
- 1 kg cukinii
- 0,5 kg papryki
- 100g cebuli (jedna większa sztuka)
- 5 ząbków czosnku
- 2 łyżeczki ziół prowansalskich
- 2 łyżki cukru
- 2 łyżki oliwy
- łyżka soli
- łyżeczka pieprzu
Przygotowanie:
Cebulę pokrój w kostkę i podsmaż na oliwie. Czosnek rozdrobnij. Pomidory pokrój i zblenduj. Przelej je do garnka z grubym dnem. Dodaj do nich podsmażoną cebulę, czosnek, przyprawy, cukier oraz pokrojoną cukinię i paprykę. Gotuj przez ok. 1,5 godziny. Następnie zblenduj dokładnie całość i przełóż do słoików. Słoiki wstaw do garnka z gorącą wodą tak, by się nie dotykały. Przykryj pokrywką, zagotuj wodę i pasteryzuj słoiki ok. 15 minut.

4. Gruszki w syropie waniliowym
Składniki:
- 1,5 kg gruszek
- 1 l wody
- 150 g erytrytolu / ksylitolu
- laska wanilii
Przygotowanie:
Zagotuj wodę ze słodzikiem i wanilią. Gruszki obierz, pokrój na połówki, włóż do słoików. Zalej syropem i pasteryzuj 25 minut.
5. Ketchup z cukinii
Składniki:
- 2 kg cukinii
- 2 cebule
- 4 ząbki czosnku
- jabłko
- ok. 400-450g koncentratu pomidorowego
- 100g ksylitolu
- 100 ml octu
- czubatą łyżkę soli
- łyżeczkę słodkiej papryki (możesz dać też ostrą jeśli lubisz), łyżeczkę oregano, pół łyżeczki pieprzu
Przygotowanie:
Warzywa oraz jabłko zetrzyj na tarce o grubych oczkach. Dodaj do nich sól i odstaw na jakiś czas. Gdy puszczą wodę, to dokładnie je odsącz. Zblenduj wszystko i przełóż do garnka, przypraw. Wszystkie składniki oprócz octu połącz i gotuj razem przez ok. godzinę. Po tym czasie dodaj ocet, wymieszaj dokładnie i gotuj przez ok. 20 minut. Następnie rozlej ketchup do słoiczków i ułóż je do góry dnem. Pozostaw je tak na kilka godzin.
Praktyczne wskazówki przy robieniu domowych przetworów
- Sterylizacja słoików – zawsze wyparzaj słoiki i wieczka, aby uniknąć pleśni.
- Pasteryzacja – większość domowych przetworów wymaga pasteryzacji (np. w garnku z wodą lub piekarniku).
- Etykiety – podpisuj słoiki, aby wiedzieć, co i kiedy zostało przygotowane.
- Przechowywanie – najlepiej w chłodnym, ciemnym miejscu.
Podsumowanie
Domowe przetwory to świetny sposób na zatrzymanie smaku lata na długie miesiące. W sierpniu królują ogórki, śliwki i pomidory, we wrześniu jabłka, gruszki i papryka. Dzięki domowym przetworom nie tylko oszczędzisz pieniądze i zadbasz o zdrowie, ale też sprawisz sobie ogromną przyjemność w zimowe dni, gdy otworzysz słoik pełen lata.
Ważne linki:
