Chleb tostowy pełnoziarnisty – jak wybrać dobry? Na co zwrócić uwagę w składzie?

chleb tostowy pełnoziarnisty
Chleb tostowy pełnoziarnisty może być wygodnym rozwiązaniem na szybkie śniadanie, kolację czy kanapkę do pracy. Problem zaczyna się wtedy, gdy próbujemy znaleźć chleb tostowy pełnoziarnisty, który faktycznie ma coś wspólnego z pieczywem pełnoziarnistym, a nie tylko tak wygląda na opakowaniu.
Na sklepowej półce znajdziemy dziś wiele produktów określanych jako pełnoziarniste, razowe czy graham. Ich składy mogą jednak znacząco się różnić. Jeden będzie oparty przede wszystkim na mące pełnoziarnistej, a inny będzie zawierał jej znacznie mniej, za to więcej zwykłej mąki pszennej i dodatkowych składników technologicznych.

Dlatego w naszym zestawieniu nie patrzyłyśmy wyłącznie na nazwę produktu czy hasła z opakowania. Przeanalizowałyśmy składniki i przede wszystkim udział mąki pełnoziarnistej, a następnie oceniłyśmy, jak wygląda cała receptura. Sprawdź artykuł i zobacz, jak wybrać dobry chleb tostowy pełnoziarnisty!


Jak wybrać dobry chleb tostowy pełnoziarnisty?

Zacznijmy od najważniejszej zasady: nie oceniaj pieczywa wyłącznie po jego kolorze ani nazwie.

Ciemniejszy chleb nie musi być pełnoziarnisty, a jasny produkt nie zawsze oznacza, że został przygotowany wyłącznie z oczyszczonej mąki. O tym, z czego rzeczywiście powstał produkt, najlepiej powiedzą nam składniki.

W przypadku pieczywa warto zwrócić uwagę przede wszystkim na to, jaka mąka znajduje się na początku składu i jaki jest jej udział procentowy.

Dobrym przykładem jest produkt Il Buon Pane. W jego składzie na pierwszym miejscu znajduje się mąka pszenna pełnoziarnista, której jest aż 64%. Dopiero później pojawiają się kolejne składniki. Produkt otrzymał w naszym zestawieniu ocenę pozytywną.

To właśnie taki skład jest dobrym punktem odniesienia podczas zakupów. Nie oznacza to oczywiście, że każdy produkt musi mieć dokładnie 64% mąki pełnoziarnistej. Warto jednak patrzeć, czy pełnoziarnista mąka rzeczywiście stanowi znaczącą część receptury.

Im więcej mąki pełnoziarnistej, tym lepiej?

Nie zawsze warto sprowadzać wybór produktu wyłącznie do jednej liczby, ale jej udział jest bardzo ważną informacją.

W naszym zestawieniu znajdziemy produkty zawierające 54-56% mąki pełnoziarnistej lub graham, ale są też takie, w których jest jej znacznie mniej. Przykładowo jeden chleb tostowy pełnoziarnisty Dan Cake zawiera 32% mąki pszennej pełnoziarnistej i 31% zwykłej mąki pszennej.

To pokazuje, dlaczego warto czytać cały skład, a nie zatrzymywać się na napisie „pełnoziarnisty” z przodu opakowania.

chleb tostowy pełnoziarnisty

Co powinno znaleźć się w składzie chleba tostowego?

Najprostsza odpowiedź brzmi: nie ma jednej obowiązkowej listy składników, które musi zawierać dobry chleb tostowy pełnoziarnisty.

Technologia produkcji może wymagać zastosowania różnych składników, a sam dodatek nie oznacza automatycznie, że produkt jest „zły”. Warto jednak wiedzieć, po co poszczególne substancje są stosowane i co mogą nam powiedzieć o recepturze.

Podstawą powinny być przede wszystkim:

  • mąka,
  • woda,
  • drożdże lub zakwas,
  • sól.

W zależności od receptury mogą pojawić się również oleje lub inne składniki wpływające na smak, strukturę czy trwałość pieczywa.

W jednym z najprostszych składów z naszego zestawienia znajdziemy mąkę pszenną pełnoziarnistą, wodę, drożdże, oliwę z oliwek, dekstrozę, sól, gluten pszenny oraz niewielkie ilości dodatkowych mąk.

To dobry przykład na to, że prosty skład nie musi oznaczać wyłącznie trzech czy czterech składników. Liczy się przede wszystkim to, jakie są to składniki i jaka jest ich funkcja.

Chleb tostowy pełnoziarnisty a dodatek cukru

To jeden z elementów, na który warto zwrócić uwagę, ale bez przesadnego straszenia. W kilku produktach z naszego zestawienia cukier znajduje się w składzie, ale stosunkowo daleko na liście. Przykładowo w pieczywie Piekarnia Lidla/Pano/Auchan po mące pełnoziarnistej, wodzie, mące pszennej, zakwasie, drożdżach, soli, glutenie pszennym i oleju rzepakowym dopiero pojawia się cukier.

To ważne, ponieważ składniki na etykiecie są wymieniane w kolejności malejącej względem ich ilości w produkcie. Dlatego sam fakt, że w chlebie znajduje się cukier, nie jest dla nas automatycznie powodem do skreślenia produktu. Znacznie więcej mówi jego pozycja w składzie i całokształt receptury.

Inaczej spojrzymy na produkt, w którym cukier znajduje się bardzo wysoko na liście, a inaczej na taki, w którym pojawia się dopiero po podstawowych składnikach pieczywa.

Chleb tostowy pełnoziarnisty – dodatki

Tutaj również warto zachować rozsądek.

Nie każdy dodatek technologiczny jest substancją, której należy się bać. Część z nich ma bardzo konkretną funkcję: może poprawiać strukturę pieczywa, regulować kwasowość, wpływać na trwałość albo ułatwiać produkcję.

Kwas askorbinowy

W jednym z produktów Dan Cake znajdziemy kwas askorbinowy, czyli witaminę C, stosowany jako środek do przetwarzania mąki. W technologii piekarskiej pomaga poprawić właściwości ciasta.

Sama obecność kwasu askorbinowego nie jest więc powodem do uznania chleba za niezdrowy.

Regulatory kwasowości

W niektórych produktach pojawiają się również regulatory kwasowości, np. octany sodu. Ich zadaniem jest między innymi regulowanie kwasowości produktu i mogą mieć zastosowanie technologiczne.

Nie oznacza to, że taki składnik jest szkodliwy. Pokazuje jednak, że receptura jest bardziej rozbudowana niż w produkcie, który można przygotować z kilku podstawowych składników.

Konserwanty

W chlebie Schulstad znajdziemy m.in. sorbinian potasu (E 200), a także regulator kwasowości E 262, aromat i etanol.

Sam konserwant nie jest automatycznie „złym składnikiem”. Jego obecność może jednak być dla nas informacją, że producent zastosował dodatkowe rozwiązania technologiczne, między innymi w celu wydłużenia trwałości produktu.

I właśnie tak patrzymy na dodatki w naszych zestawieniach: nie dzielimy składników na magiczną listę „dobrych” i „złych”. Sprawdzamy, co robią, po co zostały zastosowane i jak wygląda cały skład.

chleb tostowy pełnoziarnisty

Jak oceniamy chleb tostowy pełnoziarnisty w naszym zestawieniu?

Nasza ocena nie wynika z jednej konkretnej liczby. Bierzemy pod uwagę przede wszystkim skład produktu, udział mąki pełnoziarnistej oraz stopień rozbudowania receptury.

W zestawieniu zastosowałyśmy trzy poziomy oceny:

🙂 Ocena pozytywna

Tutaj znalazły się produkty, których skład uznałyśmy za szczególnie korzystny.

Największe znaczenie ma wysoki udział mąki pełnoziarnistej i stosunkowo prosta receptura.

Przykładowo Il Buon Pane zawiera 64% mąki pszennej pełnoziarnistej, a produkty Piekarni Lidla, Pano i Auchan – 54% mąki pszennej pełnoziarnistej graham. Wszystkie otrzymały ocenę pozytywną.

😐 Ocena neutralna

Tutaj znalazły się produkty, które nadal mogą być częścią codziennej diety, ale ich skład jest bardziej rozbudowany.

Dobrym przykładem jest Dan Cake z 56% mąki pszennej graham. Oprócz podstawowych składników znajdziemy w nim m.in. mąkę z bobu, kwas askorbinowy, octany sodu oraz alkohol etylowy.

Podobnie wygląda skład chleba Schulstad – 56% mąki pełnoziarnistej, ale dodatkowo regulator kwasowości, konserwant, aromat i etanol.

🙁 Ocena negatywna

W naszym zestawieniu ta kategoria nie występuje. I to też jest ważna informacja.

Nie chodzi nam o to, żeby na siłę znaleźć produkt, który trzeba skrytykować. Jeśli w analizowanej grupie nie znalazłyśmy produktu, który spełniałby nasze kryteria oceny negatywnej, po prostu tego nie robimy.

Czy długi skład oznacza, że chleb jest zły?

Nie – i to jedna z najważniejszych rzeczy, które chcemy podkreślić.

Długi skład sam w sobie nie oznacza, że produkt jest niezdrowy. Możemy jednak potraktować go jako sygnał, żeby dokładniej sprawdzić, z czego właściwie wynika jego długość.

Jeżeli kolejne składniki to przede wszystkim różne rodzaje mąki, nasiona, ziarna czy składniki wynikające z receptury, nie ma powodu automatycznie skreślać produktu.

Jeżeli natomiast obok podstawowych składników pojawia się kilka substancji pełniących funkcje technologiczne, konserwanty, aromaty, regulatory czy inne dodatki, możemy powiedzieć, że produkt jest bardziej przetworzony technologicznie.

I to jest różnica między „ten składnik jest szkodliwy” a „ten produkt ma bardziej rozbudowaną recepturę”.

Jak producent może „oszczędzać” na chlebie?

Tutaj bardzo pomocna jest kolejność składników. Wyobraźmy sobie dwa produkty.

  • W pierwszym na pierwszym miejscu znajduje się mąka pełnoziarnista i stanowi ponad połowę receptury.
  • W drugim również widzimy na opakowaniu hasło „pełnoziarnisty”, ale po sprawdzeniu składu okazuje się, że mąki pełnoziarnistej jest znacznie mniej, a sporą część receptury stanowi zwykła mąka pszenna.

I właśnie dlatego nie wystarczy zobaczyć słowa „pełnoziarnisty” na froncie opakowania. W naszym zestawieniu dobrze pokazuje to chleb Dan Cake zawierający 32% mąki pszennej pełnoziarnistej i 31% zwykłej mąki pszennej.

Nie oznacza to, że taki produkt jest automatycznie zły. Oznacza jednak, że warto mieć świadomość, ile właściwie produktu pełnoziarnistego znajduje się w środku.

Czy chleb tostowy pełnoziarnisty jest lepszy od zwykłego?

Jeżeli zależy nam na większym udziale produktów pełnoziarnistych w diecie, warto wybierać pieczywo, w którym rzeczywiście znajduje się znacząca ilość mąki pełnoziarnistej.

Nie chodzi jednak o to, żeby demonizować zwykły chleb tostowy.

Pieczywo jest tylko jednym z elementów całej diety. Jeśli raz na jakiś czas wybierzesz jasne tosty, nic złego się nie wydarzy. Natomiast jeśli chleb tostowy pojawia się na Twoim stole regularnie, warto po prostu wybierać taki, który dostarcza więcej składników charakterystycznych dla produktów pełnoziarnistych.

Dlatego podczas zakupów zamiast pytać: „Czy ten chleb tostowy pełnoziarnisty jest zdrowy?”, lepiej zadać sobie kilka bardziej konkretnych pytań:

  • Czy mąka pełnoziarnista jest wysoko w składzie?
  • Ile jej właściwie jest?
  • Ile jest zwykłej mąki pszennej?
  • Czy receptura jest prosta, czy bardzo rozbudowana?
  • Czy dodatki mają konkretną funkcję technologiczną?

To już daje nam znacznie więcej informacji niż samo hasło z opakowania.

chleb tostowy pełnoziarnisty

Do czego wykorzystać chleb tostowy pełnoziarnisty?

I tutaj dochodzimy do największej zalety tostów: wygody. Nie trzeba codziennie przygotowywać wymyślnych śniadań, żeby stworzyć wartościowy posiłek.

Tosty z pastą

Możesz wykorzystać hummus, pastę z fasoli, twarożek, pastę jajeczną, guacamole czy pastę z tofu. Do tego warzywa i mamy szybkie śniadanie lub kolację.

Tosty na słono

Jajko sadzone, jajecznica albo omlet + tost + warzywa to prosty sposób na bardziej sycący posiłek.

Klasyczne kanapki

Ser, twarożek lub inny produkt będący źródłem białka, warzywa i kromka pieczywa – nie trzeba tutaj niczego komplikować.

Tosty na słodko

Chleb tostowy świetnie sprawdzi się również z masłem orzechowym i owocami, twarożkiem i owocami albo jogurtem i cynamonem.

Tosty do pracy

Jeśli zwykła kanapka Ci się nudzi, możesz wykorzystać tosty jako bazę do bardziej urozmaiconego lunchu – np. z hummusem, pieczonymi warzywami i serem albo pastą z fasoli.

Chleb tostowy pełnoziarnisty – co wybrać w sklepie?

Jeżeli miałabym sprowadzić cały ten poradnik do kilku zdań, powiedziałabym tak: Nie kupuj chleba tylko dlatego, że na opakowaniu jest napis „pełnoziarnisty”.

Odwróć opakowanie i sprawdź skład.

Najpierw zobacz, jaka mąka znajduje się na pierwszym miejscu. Następnie poszukaj informacji o jej procentowej zawartości. Im wyższy udział mąki pełnoziarnistej, tym lepiej możemy ocenić ten element receptury.

Potem rzuć okiem na pozostałe składniki. Dłuższy skład nie oznacza automatycznie złego produktu, ale warto wiedzieć, dlaczego jest długi.

W naszym zestawieniu bardzo dobrze widać tę różnicę. Mamy produkty z ponad 50% mąki pełnoziarnistej i stosunkowo prostą recepturą, ale również takie, które mają podobny udział mąki pełnoziarnistej, a jednocześnie znacznie więcej dodatków technologicznych.

I właśnie dlatego czytanie etykiety ma większy sens niż ocenianie produktu wyłącznie po jego nazwie czy wyglądzie.

Chleb tostowy pełnoziarnisty – podsumowanie

W analizowanej przez nas grupie najlepiej wypadły produkty o wysokim udziale mąki pełnoziarnistej i prostszej recepturze. Na szczególną uwagę zasługuje Il Buon Pane z 64% mąki pszennej pełnoziarnistej. Pozytywnie oceniłyśmy również m.in. chleby zawierające 54% mąki pszennej pełnoziarnistej graham.

Chleb tostowy pełnoziarnisty z oceną neutralną również może pojawiać się w diecie. Ich ocena wynika przede wszystkim z bardziej rozbudowanych składów, a nie z tego, że są produktami „zakazanymi”.

Bo właśnie o to chodzi w czytaniu etykiet: nie o szukanie produktów idealnych, tylko o podejmowanie bardziej świadomych decyzji.

FAQ – najczęstsze pytania o chleb tostowy pełnoziarnisty

Czy chleb tostowy pełnoziarnisty jest zdrowy?

Może być wartościowym elementem diety, szczególnie jeśli zawiera znaczącą ilość mąki pełnoziarnistej. Warto jednak sprawdzić jego skład, ponieważ produkty określane jako pełnoziarniste mogą różnić się między sobą recepturą.

Jak rozpoznać dobry chleb tostowy?

Przede wszystkim sprawdź rodzaj i udział mąki. Dobrze, jeśli mąka pełnoziarnista znajduje się wysoko w składzie i stanowi dużą część produktu. Następnie warto przeanalizować pozostałe składniki.

Czy cukier w chlebie tostowym jest zły?

Nie musi być. Sama obecność cukru nie przesądza o jakości produktu. Warto sprawdzić jego pozycję w składzie i ilość cukrów w tabeli wartości odżywczej.

Czy długi skład oznacza zły chleb tostowy pełnoziarnisty?

Nie. Długi skład nie jest automatycznie synonimem niezdrowego produktu. Warto natomiast sprawdzić, z czego wynika jego długość i jakie funkcje pełnią zastosowane dodatki.

Czy chleb graham jest to chleb tostowy pełnoziarnisty?

Mąka graham jest rodzajem mąki o wyższym stopniu przemiału niż mąka jasna i w praktyce jest często wykorzystywana do produkcji pieczywa pełnoziarnistego. W przypadku konkretnego produktu najlepiej jednak sprawdzić dokładny skład i procentową zawartość mąki.

Czy chleb tostowy pełnoziarnisty można jeść codziennie?

Tak, może być elementem codziennej diety. Znaczenie ma przede wszystkim cały sposób żywienia, a nie sam fakt, że wybieramy pieczywo tostowe.

Sprawdź również:

Daria Golba
Daria Golba

Hej, jestem Daria – jestem dietetyczką i na co dzień wspieram w budowaniu zdrowszych nawyków oraz prawidłowej relacji z jedzeniem. W Czytamy Etykiety trzymam pieczę nad całym działem spożywczym. W swojej pracy lubię korzystać zasady 80/20, aby zdrowe odżywianie nie było restrykcyjne, tylko stało się nowym, przyjemnym stylem życia. W wolnym czasie uwielbiam długie spacery z moim psim kompanem. Często można zobaczyć mnie w słuchawkach, bo muzyka i audiobooki to coś, z czym rzadko się rozstaje.

Podobne wpisy