Czy gotowy bulion warzywny może mieć prosty skład? Wskazówki + zestawienie produktów
Bulion warzywny to podstawa wielu zup, sosów, risotto czy dań jednogarnkowych. Nie zawsze jednak mamy czas, aby ugotować go samodzielnie. Nic więc dziwnego, że gotowy bulion warzywny w kostce lub słoiczku cieszy się tak dużą popularnością. Problem w tym, że produkty dostępne na sklepowych półkach bardzo się od siebie różnią. Niektóre mają naprawdę prosty skład, podczas gdy inne zawierają długą listę dodatków technologicznych, wzmacniaczy smaku i niewielką ilość warzyw.
Jak więc wybrać dobry bulion warzywny? Na co zwrócić uwagę podczas zakupów? Sprawdź w poniższym artykule!
Dlaczego warto czytać skład gotowego bulionu?
Wiele osób zakłada, że skoro na opakowaniu widnieją marchewka, seler czy pietruszka, to produkt składa się głównie z warzyw. Niestety rzeczywistość często wygląda zupełnie inaczej.
W przypadku wielu popularnych kostek bulionowych pierwszym składnikiem jest sól, następnie tłuszcze roślinne (często palmowy), skrobia lub cukier, a samych warzyw znajduje się zaledwie kilka procent.
Dlatego pierwszym krokiem przy wyborze powinno być zawsze odwrócenie opakowania i przeczytanie listy składników.
Im więcej warzyw, tym lepiej
Dobry bulion warzywny powinien zawierać przede wszystkim suszone warzywa lub ich koncentraty. Warto zwrócić uwagę, jaki procent składu stanowią:
- marchew,
- cebula,
- seler,
- por,
- pietruszka,
- pomidor,
- czosnek.
Im wyżej znajdują się na liście składników i im większy jest ich udział procentowy, tym lepiej.
Oczywiście sól w tego typu produktach jest niezbędna, jednak nie powinna całkowicie dominować nad pozostałymi składnikami.

Uważaj na wzmacniacze smaku
To właśnie ten element najczęściej odróżnia lepsze produkty od tych przeciętnych. W wielu kostkach bulionowych znajdziemy wzmacniacze smaku, takie jak:
- glutaminian monosodowy (E621),
- guanylan disodowy (E627),
- inozynian disodowy (E631).
Same w sobie są one dopuszczone do stosowania i uznawane za bezpieczne w dozwolonych ilościach. Problem polega jednak na tym, że często maskują przeciętną jakość produktu. Zamiast intensywnego smaku pochodzącego z warzyw i przypraw otrzymujemy efekt uzyskany dzięki dodatkom technologicznym.
Na szczęście coraz więcej producentów udowadnia, że aromatyczny bulion warzywny można przygotować bez stosowania wzmacniaczy smaku.
Czym jest ekstrakt drożdżowy?
Ekstrakt drożdżowy to składnik pozyskiwany z drożdży, stosowany głównie w celu podkreślenia smaku potraw. Naturalnie zawiera kwas glutaminowy odpowiedzialny za smak umami, dlatego często dodawany jest do kostek bulionowych, przypraw, gotowych zup czy dań. Nie jest tym samym co glutaminian monosodowy (MSG), choć pełni podobną funkcję – wzmacnia smak.
Sam ekstrakt drożdżowy uznawany jest za bezpieczny, jednak jego obecność często świadczy o tym, że producent wspomaga nim smak produktu zamiast opierać go przede wszystkim na dużej ilości warzyw i przypraw. Dlatego warto patrzeć na cały skład, a nie tylko na obecność tego jednego składnika.

Krótki skład to zazwyczaj dobry znak
Najlepsze gotowe buliony często mają naprawdę krótką listę składników. Znajdziemy w nich przede wszystkim:
- warzywa,
- sól,
- przyprawy,
- zioła,
- czasem niewielki dodatek oliwy lub oleju słonecznikowego.
To w zupełności wystarczy, aby uzyskać intensywny smak bez konieczności dodawania wielu substancji technologicznych. Jeżeli lista składników zajmuje pół opakowania, warto zastanowić się, czy rzeczywiście jest to najlepszy wybór.
Kostka czy bulion warzywny w słoiczku?
Obie formy mają swoje zalety.
- Kostki bulionowe są wygodne, lekkie i łatwe do przechowywania. Niestety to właśnie w tej kategorii najczęściej spotykamy produkty o bardzo długich składach.
- Buliony w słoiczkach lub pastach często zawierają większy udział warzyw i prostszy skład. Dodatkowo łatwo dozować ich ilość, bo wystarczy dodać jedną lub dwie łyżeczki do gotującej się potrawy.
Nie oznacza to jednak, że każdy bulion w słoiczku będzie dobry. Także tutaj warto dokładnie przeczytać etykietę.
Nie każda marka dostępna w każdym sklepie będzie dobrym wyborem
Najbardziej rozpoznawalne kostki bulionowe to często produkty, które od lat mają bardzo podobny skład. Znajdziemy w nich przede wszystkim sól, tłuszcze roślinne oraz wzmacniacze smaku, a udział warzyw bywa stosunkowo niewielki.
Dobra wiadomość jest jednak taka, że w ostatnich latach na rynku pojawiło się wiele mniej znanych producentów oferujących znacznie lepsze alternatywy.
Coraz częściej można znaleźć bulion warzywny z prostym składem, bez wzmacniaczy smaku, przygotowany z dużej ilości warzyw i przypraw. Wiele z nich posiada również certyfikat ekologiczny (BIO).
Takie produkty nie zawsze są dostępne w małych osiedlowych sklepach, ale bez większego problemu można je znaleźć w większych supermarketach, sklepach ze zdrową żywnością czy sklepach internetowych. Warto poświęcić chwilę na ich poszukanie, ponieważ różnica w składzie potrafi być naprawdę duża.

Czy warto kupować bulion warzywny BIO?
Produkty ekologiczne nie zawsze są automatycznie lepsze od konwencjonalnych, jednak w przypadku gotowych bulionów bardzo często wypadają korzystniej.
Wiele bulionów BIO zawiera:
- większą ilość warzyw,
- prostszy skład,
- brak wzmacniaczy smaku,
- brak utwardzonych tłuszczów,
- większą ilość naturalnych przypraw i ziół.
Nie jest to reguła, ale zdecydowanie warto zwrócić uwagę na tę kategorię podczas zakupów.
Najlepszy bulion warzywny: kryteria oceny
- na pozytywną ocenę zasłużyło kilka produktów. Cieszę się, że jest coraz więcej wartościowych opcji na rynku 🙂 Ogromne brawa za brak zbędnych składników i za zastosowanie innego tłuszczu niż palmowy. W kilku opcjach producent miał bardzo dobry pomysł z użyciem miso – sos sojowy nadaje świetnego smaku i aromatu (bez zastosowania aromatów i wzmacniaczy smaku).
- ocenę neutralną otrzymały produkty bez dodatku wzmacniaczy smaku, ale z innymi zbędnymi składnikami.
- ocenę negatywną otrzymały wszystkie znane kostki bulionowe. Zawierają one wzmacniacze smaku, dużo soli i mało warzyw. Najlepiej będzie o nich zapomnieć!
*Na czerwono zaznaczone zostały po prostu składniki zbędne – nie oznacza to, że one niekorzystnie wpływają na zdrowie. Za absolutnie zbędne uważamy wzmacniacze smaku, sztuczne aromaty, tłuszcz palmowy.

A może przygotować własny bulion warzywny?
Jeżeli masz trochę więcej czasu, możesz przygotować większą porcję domowego bulionu i zamrozić ją w niewielkich pojemnikach lub foremkach do kostek lodu.
To rozwiązanie daje pełną kontrolę nad składem i ilością soli, jednak nie zawsze jest możliwe na co dzień. Dlatego dobrze mieć w kuchni gotowy bulion warzywny o prostym składzie jako awaryjną opcję.
Podsumowanie
Gotowy bulion warzywny może być dużym ułatwieniem podczas codziennego gotowania, ale warto wybierać go świadomie. Najlepsze produkty zawierają przede wszystkim warzywa, zioła i przyprawy, a nie długą listę dodatków technologicznych. Zwracaj uwagę na udział warzyw, unikaj produktów opartych głównie na soli i wzmacniaczach smaku oraz nie bój się sięgać po mniej znane marki. Często to właśnie one oferują najprostsze składy i najlepszą jakość.
Sprawdź również:
- Nutri-Score – jak czytać oznaczenia i czy warto się nimi kierować?
- Jak pić więcej wody? Sprawdzone sposoby na lepsze nawodnienie każdego dnia
- Czym się różni musli od granoli? Sprawdź porównanie
Daria Golba
Hej, jestem Daria – jestem dietetyczką i na co dzień wspieram w budowaniu zdrowszych nawyków oraz prawidłowej relacji z jedzeniem. W Czytamy Etykiety trzymam pieczę nad całym działem spożywczym. W swojej pracy lubię korzystać zasady 80/20, aby zdrowe odżywianie nie było restrykcyjne, tylko stało się nowym, przyjemnym stylem życia. W wolnym czasie uwielbiam długie spacery z moim psim kompanem. Często można zobaczyć mnie w słuchawkach, bo muzyka i audiobooki to coś, z czym rzadko się rozstaje.
